🤪 FopFiets 😜 - Expositie Ludo Grégoire

– laatste bewerking op deze pagina:
14 juli 2025

– aanbevolen schermstand: liggend/landscape –

Om maar meteen elk misverstand te vermijden: ik ben – ook als bewegingswetenschapper – niet tégen elektrische fietsen. Want de komst van deze tweewielers heeft ervoor gezorgd, dat mensen op latere leeftijd veel meer dan voorheen eropuit gaan en dus bewegen. Een bijkomend voordeel van deze Fluisterwielers is dat ze geleid hebben tot een enorme reductie van de kolereherrie die brommers doorgaans maken. Evident nadeel is, dat met name jongeren zich momenteel in groten getale per eBike verplaatsen. Bewegingsarmoede is bewezen slecht voor elk lichaam, jong én oud.
Maar daar wil ik het helemaal niet over hebben. Hier wil ik beargumenteren dat deze tweewielers helemaal geen fietsen of bikes zíj́n. Het zijn tweewielers die veel beter vergeleken kunnen worden met bijvoorbeeld de Solex of de Spartamet: rijwielen met hulpmotor.
‘Maar,’ zult u zeggen, ‘je moet toch meetrappen op zo’n elektrische fiets? Dat hoeft niet op een Solex of een Spartamet.’ Die aantekening is volstrekt juist, maar dan is het belangrijk om zich te realiseren dat de noodzaak tot meetrappen volkomen gekunsteld, geconstrueerd is. Namelijk ter regelontwijking.
‘Regelontwijking?’ Jazeker, de rondgaande beweging van het meetrappen activeert enkel een stukje elektronica, zeg maar schakelaar, in de elektromotor. En precies dat is de sleutel tot regelontwijking. Immers, wanneer niet meegetrapt hoeft te worden, is de elektrische fiets voor de wet een snor- of bromfiets en dan zijn een rijbewijs, dus leeftijdsgrens, een helm en een relatief kostbare WA-verzekering noodzakelijk.
‘Maar als je meetrapt, lever je toch vermogen?’ Inderdaad, en net als op een Solex of Spartemet ga je dan sneller. Maar voor de voortbeweging als zodanig, is dat extra vermogen volkomen onnodig. Ook als je de trappers ronddraait zonder enige druk op de pedalen uit te oefenen, levert de elektromotor voldoende voortbewegingsvermogen.
Hiervoor de navolgende benaderingen. Als je een dagtocht maakt op een doorsnee trekkingfiets, trap je op spierkracht ongeveer 100Watt voor gemiddeld 18km/u. Doorsnee eBikes hebben een elektromotor met een vermogen van 200 tot maximaal 250Watt en een accu van 400 tot meestal 600Wattuur. Om een dagtocht op de eBike te maken met een gemiddelde snelheid van eveneens 18km/u is meetrappen dus volledig onnodig; de elektromotor zal bij 100Watt gedurende zo’n 5 uur onafgebroken alle benodigd vermogen kunnen leveren. Tot het volgende stopcontact.
De aanduiding trapondersteuning is dus misleidend, een sterk staaltje marketing. De motor geeft geen ondersteuning aan het trappen, het is omgekeerd: de ronddraaiende trapas zet de elektromotor aan.
In het coronajaar 2020 muntte ik het begrip fopfiets. Eerst mondeling, onderweg op de Kustroute, van Leiden naar Egmond-Binnen. Het was het jaar waarin voor mijn gevoel het aantal eBikes geëxplodeerd was. Ik telde en vergeleek onderweg het aantal fietsen met het aantal… ja wat? Ineens, uit het niets, was daar het woord fopfietsen, geenszins om af te geven op dit nieuwe vervoermiddel of om het belachelijk te maken. Enkel om het treffend te karakteriseren.
En niet veel later schreef ik het voor het eerst op: ‘Bij alle beschouwingen over elektrische fietsen moet men zich goed realiseren dat de aanduiding fBike een betere is dan eBike. Eén letter verder in het alfabet en je hebt de clou te pakken: het is een fake Bike, een fopfiets.’ Het rijwiel lijkt uiterlijk op een fiets maar is functioneel veel meer verwant met een Solex of een Spartamet. In plaats van een verbrandingsmotor is een elektromotor gemonteerd. In plaats van een benzinetank een accu.
Eén stapje verder dan de eBike namelijk bij de elektrische brommer of scooter is er wél een blauw of geel verzekeringsplaatje nodig en gelden de bijbehorende leeftijdsgrens en helmdraagplicht.

Waarom dit alles opgeschreven? Omdat ik de voorspelling aandurf dat wanneer de Wereldfietser geen duidelijke keus maakt voor de echte fietser, dat de hond in de pot zal betekenen. Dat op de website van de Wereldfietser een forummoderator is voor eBikes is op het randje. Maar zodra er in de Vakantiefietser fopfietsverslagen en fopfietsadvertenties verschijnen en het onvermijdelijk veel grotere aanbod aan fopfietsnieuwigheden en fopfietsgadgets besproken wordt, zullen echte fietsers zich snel van de Wereldfietser afkeren. Om dezelfde reden overweeg ik nu al om mijn lidmaatschap van de Fietsersbond op te zeggen.
Nogmaals, ik heb niets tegen eBikes noch hun berijders. Maar ze moeten vooral hun eigen vereniging oprichten. Met een eigen blad.

PS Bij het schrijven van dit artikel is niet gebruik gemaakt van fopintelligentie (AI) 🤪.